Uzasadnienie, a prawo
Na XXVI Sesji Rady Miejskiej w Strzelcach Opolskich pod obrady trafił projekt uchwały w sprawie ustalenia wynagrodzenia Burmistrza Strzelec Opolskich. Choć sama procedura — podjęcie uchwały przez radę gminy — jest formalnie prawidłowa i wynika wprost z art. 18 ust. 2 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym, to uzasadnienie projektu zawiera argumenty, które budzą poważne wątpliwości prawne. Dwa z nich zasługują na szczególną uwagę: powołanie się na nieobsadzone stanowisko Zastępcy Burmistrza jako przesłankę podwyżki oraz odwołanie do ogólnego argumentu inflacyjnego i nierównego traktowania burmistrza względem pozostałych pracowników urzędu. Oba argumenty, choć intuicyjnie zrozumiałe, stoją w sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa pracy w samorządzie.
Nieobsadzone stanowisko zastępcy i inflacja — czy to wystarczy, by podnieść wynagrodzenie burmistrza?
Argument o „dodatkowych zadaniach” — pozaprawna przesłanka
Projektodawcy uzasadnienia wskazali, że burmistrz Strzelec Opolskich wykonywał zadania wynikające z nieobsadzonego stanowiska I Zastępcy Burmistrza, co miało uzasadniać zwiększenie jego wynagrodzenia. Tymczasem ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1135) nie przewiduje takiej przesłanki różnicowania wynagrodzenia organu wykonawczego gminy. Katalog składników wynagrodzenia burmistrza jest zamknięty i obejmuje: wynagrodzenie zasadnicze, dodatek funkcyjny, dodatek specjalny oraz dodatek za wieloletnią pracę (art. 36 ust. 2–4 u.p.s.).
Jedynym instrumentem, który mógłby potencjalnie uwzględniać zwiększony zakres obowiązków, jest dodatek specjalny przewidziany w art. 36 ust. 3 u.p.s. Jednak i tutaj przepis wymaga precyzyjnego ustawowego uzasadnienia — nie wystarczy ogólne stwierdzenie o pełnieniu dodatkowych funkcji. Co więcej, nieobsadzenie stanowiska zastępcy burmistrza jest konsekwencją decyzji samego burmistrza, który zgodnie z art. 26a ustawy o samorządzie gminnym powołuje i odwołuje swojego zastępcę. Trudno zatem uznać za przekonujący argument, że skutki własnej decyzji kadrowej mają stanowić podstawę do podwyższenia wynagrodzenia przez radę gminy.
Argument inflacyjny — dopuszczalny, lecz niewystarczający
Drugie z kwestionowanych uzasadnień odwołuje się do wzrostu kosztów utrzymania oraz faktu, że pracownicy Urzędu Miejskiego w Strzelcach Opolskich otrzymali podwyżki w latach 2025–2026, podczas gdy wynagrodzenie burmistrza pozostało na niezmienionym poziomie. Ten argument jest częściowo zasadny — inflacja i presja płacowa to realne zjawiska, które dotykają także sektor publiczny. Co istotne, rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 25 lutego 2026 r. (Dz. U. poz. 246), które weszło w życie 17 marca 2026 r., podwyższyło maksymalne stawki wynagrodzenia zasadniczego i dodatku funkcyjnego dla wójtów i burmistrzów — co samo w sobie stanowi wystarczającą i kompletną podstawę do podjęcia stosownej uchwały.
Problem polega na tym, że porównanie sytuacji burmistrza z pracownikami etatowymi urzędu jest prawnie chybione. Pracownicy zatrudnieni na umowę o pracę podlegają innym mechanizmom wynagradzania niż osoby sprawujące mandat z wyboru. Rząd świadomie zrezygnował z automatycznej waloryzacji wynagrodzeń dla wójtów i burmistrzów, pozostawiając tę decyzję radom gmin — co właśnie oznacza, że to rada, a nie analogia do pracowników etatowych, jest właściwym i jedynym organem uprawnionym do ustalenia wynagrodzenia. Argument inflacyjny może pełnić funkcję uzasadnienia celowościowego, jednak nie zastępuje precyzyjnej podstawy prawnej, którą w tym przypadku powinno być przede wszystkim powołanie na nowe rozporządzenie płacowe z lutego 2026 r.
na podstawie UPS, USG, prawo.pl

