Urząd (nie) jawny

STOWARZYSZENIE jestem stowarzyszeniem zapytało, czy bliscy strzeleckich radnych byli zatrudnieni w urzędzie i instytucjach publicznych. Urząd Miejski odpowiedział pismem odmawiającym udostępnienia danych, uznając żądane informacje za niespełniające kryteriów informacji publicznej. W tym samym piśmie organ ujawnił jednak jedno konkretne powiązanie. Stowarzyszenie kwestionuje podstawę odmowy i zapowiada złożenie skargi do sądu administracyjnego.

Wniosek i zakres żądanych informacji.

Stowarzyszenie „jestem stowarzyszeniem” złożyło 3 czerwca 2026 r. wniosek o udostępnienie informacji publicznej (sygn. JS.2025.0008.0107). Pytało w nim, którzy spośród radnych Rady Miejskiej w Strzelcach Opolskich mają lub mieli w ciągu ostatnich 20 lat wstępnych, zstępnych, rodzeństwo, małżonków, powinowatych do drugiego stopnia lub osoby pozostające we wspólnym pożyciu zatrudnionych bądź pełniących funkcje w: Urzędzie Miejskim w Strzelcach Opolskich, gminnych jednostkach organizacyjnych, jednostkach pomocniczych gminy, organach ścigania okręgu opolskiego oraz organach wymiaru sprawiedliwości okręgu opolskiego.

Stanowisko urzędu: brak podstaw do udostępnienia.

Urząd Miejski odpowiedział pismem z 16 czerwca 2026 r. (OR.1431.60.2026), podpisanym przez Burmistrza Jana Wróblewskiego. Organ stwierdził, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej – wskazał, że dotyczą sfery prywatnej osób, a nie ich działalności publicznej jako radnych. Urząd poinformował ponadto, że nie dysponuje danymi o zatrudnieniu osób w organach ścigania i wymiaru sprawiedliwości oraz że gmina nie posiada wewnętrznych procedur ani rejestrów służących identyfikacji konfliktów interesów opisanych przez stowarzyszenie.

Organ oparł swoje stanowisko na dwóch wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z 29 stycznia 2015 r. (sygn. II SAB/Wa 649/14) oraz z 17 marca 2009 r. (sygn. II SAB/Wa 176/2008), które definiują zakres pojęcia informacji publicznej.

Jednocześnie w tym samym piśmie organ ujawnił następujący fakt jako informację publiczną: radca prawny Michał Szachnitowski, podpisany pod projektem uchwały z sesji z dnia 28 maja 2026 r., pełni jednocześnie funkcję Sekretarza Rady Nadzorczej spółki Strzeleckie Wodociągi i Kanalizacja Sp. z o.o. w Strzelcach Opolskich. Organ zaznaczył, że radca nie brał udziału w pracach nad tą uchwałą.

Stanowisko stowarzyszenia: błędna kwalifikacja, brak decyzji.

W odpowiedzi z dnia 24 czerwca 2026 r. stowarzyszenie zakwestionowało stanowisko urzędu. Powołując się na art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz wyrok WSA z 29 stycznia 2015 r. (sygn. II SAB/Wa 649/14) – ten sam, który przywołał organ – stowarzyszenie wskazało, że informacje o powiązaniach rodzinnych radnych z osobami zatrudnionymi w instytucjach publicznych dotyczą warunków sprawowania mandatu, a zatem mieszczą się w sferze publicznej.

Pytanie o wyłączenie radnych z głosowań.

Stowarzyszenie podniosło kwestię art. 25a ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi, że radny nie może brać udziału w głosowaniu w radzie ani w komisji, jeżeli dotyczy ono jego interesu prawnego. Organizacja stawia pytanie, czy radni posiadający powiązania rodzinne z pracownikami urzędu lub innych instytucji publicznych byli prawidłowo wyłączani z głosowań w sprawach bezpośrednio dotyczących burmistrza – w tym nad uchwałami o wynagrodzeniu. Bez wiedzy o istniejących powiązaniach weryfikacja tego obowiązku jest niemożliwa.

Art. 25a u.s.g.: „Radny nie może brać udziału w głosowaniu w radzie ani w komisji, jeżeli dotyczy ono jego interesu prawnego.”

Brak formalnej decyzji jako odrębny zarzut.

Stowarzyszenie zwróciło uwagę, że pismo z 16 czerwca 2026 r. nie ma formy decyzji administracyjnej. Art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej wymaga, by odmowa udostępnienia informacji publicznej przez organ władzy publicznej następowała w drodze decyzji – z uzasadnieniem prawnym i pouczeniem o prawie odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Pismo urzędu tych wymogów nie spełnia.

Co dalej?

Stowarzyszenie wezwało burmistrza do udostępnienia żądanych informacji w terminie 14 dni lub – w razie podtrzymania odmowy – do wydania formalnej decyzji administracyjnej. W przypadku bezczynności zapowiedziało złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu.

Urząd Miejski w Strzelcach Opolskich nie odniósł się do pisma stowarzyszenia z 24 czerwca 2026 r. na dzień publikacji tego artykułu.

DOKUMENTY SPRAWY

• Wniosek JS.2025.0008.0107 z dnia 3 czerwca 2026 r.

• Pismo OR.1431.60.2026 z dnia 16 czerwca 2026 r. (Burmistrz Jan Wróblewski)

• Wezwanie stowarzyszenia z dnia 24 czerwca 2026 r.

• Wyrok WSA Warszawa II SAB/Wa 649/14 z 29.01.2015 r. (orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/E31066BE8C)

• Wyrok WSA Warszawa II SAB/Wa 176/2008 z 17.03.2009 r.

Artykuł oparty wyłącznie na dokumentach urzędowych i piśmie stowarzyszenia. Ewentualny nepotyzm jest przedmiotem dociekania, nie ustalonym faktem. Fakt powiązania radcy prawnego Szachnitowskiego ze spółką komunalną pochodzi z treści pisma OR.1431.60.2026 i został ujawniony przez sam organ.

POTAŃCÓWKA w OGRODZIE

Ruszają wakacje